Smart Industry: Nederlandse industrie moet competitief blijven

Digitalisering en de opkomst van sleuteltechnologieën veranderen de industrie en samenleving radicaal, leiden tot nieuwe business modellen en bieden innovatieve oplossingen voor belangrijke maatschappelijke vraagstukken.

Lees onze deelanalyses:

FME wil daarom dat de Nederlandse industrie wereldwijd competitief blijft en dat het kabinet grootschalig investeert in sleuteltechnologieën. Zo wordt het groeivermogen van de toekomst gecreëerd. In dit kader is ook cyberveiligheid een cruciale randvoorwaarde. FME wil dat Nederland in 2021 het best verbonden digitale productienetwerk van de wereld heeft. 
Het kabinet onderkent het belang van deze ambities, maar investeert onvoldoende om dit ook waar te maken. De ambities in de Miljoenennota, bijvoorbeeld op het gebied van kunstmatige intelligentie, zijn een goede eerste stap, maar onvoldoende om het verschil te maken en op mondiaal niveau koploper te zijn. FME roept het kabinet op haast te maken met het investeringsfonds en meer vaart te maken met onze digitale toekomst. 

Innovatie

Het kabinet erkent dat technologie en innovatie cruciaal zijn voor het versterken van onze concurrentiekracht, maar laat na om serieus te investeren.

Wij zijn positief over:

  1. Onderzoek naar een investeringsfonds met focus op groeivermogen en technologie.
  2. Continuering van de WBSO en stabilisering van de PPS-toeslag.
  3. Verdere uitwerking van het missie gedreven innovatiebeleid en specifieke aandacht voor start- en scale-ups (65 miljoen euro voor vier jaar).

Wij zijn kritisch over:

  • Geen boter bij de vis: FME mist een ambitieus investeringsoffensief op innovatie.
  • Verhoging van het tarief in de Innovatiebox van 7% naar 9% per 2021.
  • Een te krap ruimtevaartbudget, met name voor de optionele European Space Agency (ESA)-programma’s.

De Nederlandse economie staat op een digitaal kruispunt, de geopolitieke spanningen nemen toe en voor technologische antwoorden op maatschappelijke uitdagingen wordt gekeken naar de industrie. De urgentie is groot, maar toch blijft het kabinet treuzelen met een broodnodig investeringsoffensief op technologie en innovatie.

Het is een goede zaak dat het kabinet 10 miljoen euro extra investeert in sleuteltechnologieën zoals photonica en quantum en de opzet van een investeringsfonds onderzoekt, maar op korte termijn blijven serieuze en structurele investeringen uit. Door dit gebrek aan urgentie pokert het kabinet met ons verdienvermogen. FME wil dat het innovatiebudget doorgroeit met 1,3 miljard euro per jaar. Wel is het positief dat het kabinet in haar beleid meer nadruk legt op start- en scale-ups.

Daarnaast moet ook het bestaande fiscale innovatie-instrumentarium, dat zowel het MKI als het grootbedrijf stimuleert, worden versterkt. Het is positief dat de WBSO wordt gecontinueerd en dat op korte termijn een voorstel wordt verwacht om de parameters in de regeling te stabiliseren. Ook is het goed dat het ministerie van EZK een aantal onafhankelijke experts wil laten kijken naar de ICT-definities in de WBSO. Ook blijft FME benadrukken dat de PPS-toeslag moet worden verhoogd naar 50% en zijn we bezorgd over het te krappe ruimtevaartbudget voor de optionele ESA-programma’s. Het European Space Research Estec and Technology Centre (ESTEC) is de grootste locatie en het technische hart van ESA. Deze kraamkamer van Europese ruimtevaartactiviteit is gevestigd in Nederland.

De verhoging van het tarief in de Innovatiebox van 7% naar 9% een verkeerd signaal.

Digitalisering en cybersecurity

De digitale transitie heeft een enorme impact op de samenleving en economie. Het kabinet moet meer stappen maken met Artificial Intelligence (AI) en cybersecurity.

Wij zijn positief over:

  1. De erkenning van de Smart Industry Implementatieagenda 2018-2021.
  2. Over de uitbreiding van capaciteiten van de MIVD en AIVD met 29 miljoen euro.
  3. Vergroting van de digitale weerbaarheid voor bedrijven binnen de niet-vitale sector door het voortzetten van de subsidie en de activiteiten binnen het Digital Trust Center.

Wij zijn kritisch over:

  • Het ontbreken van substantiële en meerjarige financiering voor Smart Industry.
  • Helaas stelt de overheid geen structurele financiering voor AI beschikbaar in de begroting van 2020.
  • Cybersecurity staat hoog op de agenda van de vitale sectoren. Zorg ervoor dat de informatiedeling over cyberdreigingen ook beschikbaar is voor niet-vitale sectoren.

Het kabinet bouwt verder op de ambities uit de Nederlandse Digitaliseringsstrategie, maar pakt in 2020 niet door met extra financiering. FME vindt dat we moeten versnellen om bij de digitale koplopers te horen. Digitale technologieën zoals AI bieden grote kansen voor de toekomstige welvaart en welzijn in Nederland. Het kabinet steunt de Smart Industry Implementatieagenda 2018–2021. Financier daarbij structureel het Smart Industry Programma als accelerator om de digitalisering in de technologische industrie te versnellen en daarmee de concurrentiepositie te vergroten. Alleen dan kan Nederland in 2021 het meest flexibele en digitaal verbonden productienetwerk van Europa hebben.

Stel daarnaast zo snel mogelijk een budget voor AI beschikbaar om de kansen te grijpen, zodat Nederland een internationale positie kan claimen op AI gebied. Economische spionage en cyberincidenten zijn een toenemende bedreiging voor de industrie. Geopolitieke ontwikkelingen en cyberincidenten bewijzen dat cybersecurity een cruciale randvoorwaarde is om veilig zaken te doen en om maatschappelijke onrust te voorkomen. Het is belangrijk dat we blijven samenwerken en investeren in cybersecurity binnen vitale én niet-vitale sectoren. De lancering van het Cyber Weerbaarheid Centrum Brainport is hiervan een 'best practise'.