FME positief over Europees elektrificatieplan en aangepast ETS-pad
De Europese Commissie heeft vandaag een pakket gepresenteerd dat elektrificatie, verduurzaming en het concurrentievermogen van Europa beter met elkaar moet verbinden. FME is positief over deze koers en over het voorstel om het aantal beschikbare emissierechten na 2030 geleidelijker te laten dalen. De plannen erkennen dat bedrijven alleen sneller kunnen verduurzamen wanneer elektriciteit, infrastructuur en investeringsvoorwaarden het tempo mogelijk maken.
De Commissie wil het aandeel van elektriciteit in het Europese energieverbruik verhogen van circa 23% nu naar 46 % in 2040. Volgens de Commissie kan dit de Europese importrekening voor fossiele brandstoffen in 2040 met maximaal € 260 miljard per jaar verlagen. Elektrificatie draagt daarmee bij aan de klimaatdoelen, versterkt de Europese energieonafhankelijkheid en biedt kansen voor de technologische industrie.
Voor de industrie zijn een voorspelbaar Europees emissiehandelssysteem (ETS), concurrerende elektriciteitsprijzen en beschikbare energie-infrastructuur onlosmakelijk met elkaar verbonden. Een effectief ETS blijft nodig om de uitstoot terug te dringen en investeringen in verduurzaming te stimuleren. Tegelijk moet het voor bedrijven economisch en praktisch mogelijk zijn om over te stappen op elektriciteit en andere duurzame energiedragers.
Aangepast ETS-pad biedt ruimte voor investeringen
De Europese Commissie stelt voor het aantal beschikbare emissierechten na 2030 geleidelijker te laten dalen. Dit aangepaste reductiepad houdt de Europese klimaatdoelen overeind en vergroot de kans dat bedrijven in Europa investeren in de verduurzaming van hun productie.
Investeringen in elektrificatie en verduurzaming zijn afhankelijk van beschikbare elektriciteitsnetten, warmte-infrastructuur en leidingen voor waterstof en CO2. Ook vergunningverlening en de opschaling van nieuwe technologie bepalen het tempo waarin bedrijven hun productieprocessen kunnen ombouwen. Wanneer de CO2-kosten sneller stijgen dan deze alternatieven beschikbaar komen, dreigen productie en uitstoot zich naar buiten Europa te verplaatsen. Europa verliest dan industriële capaciteit en wordt afhankelijker van import.
Voorkom sterke CO₂-prijsschommelingen
FME pleit voor een Market Stability Reserve die sterke CO2-prijsschommelingen helpt beperken. Emissierechten in de reserve moeten beschikbaar blijven als buffer bij toekomstige marktkrapte. Dat vergroot de voorspelbaarheid van het ETS en ondersteunt investeringsbeslissingen in verduurzaming.
Gratis rechten afbouwen als CBAM werkt
Ook het aangepaste afbouwpad voor gratis emissierechten is een stap in de goede richting. Bedrijven hebben tijd nodig om productieprocessen om te bouwen, nieuwe technologieën op te schalen en aansluitingen op duurzame energie-infrastructuur te realiseren.
De verdere afbouw van gratis emissierechten moet aansluiten op de aantoonbare werking van CBAM, de Europese CO2-correctie aan de grens. CBAM moet voorkomen dat Europese bedrijven met CO2-kosten worden weggeconcurreerd door import waarop een lagere of ontbrekende koolstofprijs rust. Zolang deze bescherming zich nog moet bewijzen, blijft een zorgvuldig afbouwpad voor gratis emissierechten nodig.
Elektrificatie moet ook economisch haalbaar zijn
Het Europese elektrificatieplan kan alleen slagen wanneer overstappen van fossiele energie op elektriciteit voor bedrijven aantrekkelijk en haalbaar is. Daarvoor zijn voldoende netcapaciteit, concurrerende elektriciteits- en netkosten en een snellere aanleg van energie-infrastructuur nodig.
FME roept Europese en nationale beleidsmakers op het elektrificatieplan en de ETS-herziening in samenhang uit te voeren. ETS-opbrengsten moeten worden ingezet voor industriële verduurzaming en de daarvoor benodigde infrastructuur. Zo kan de Europese CO2-prijs leiden tot investeringen en emissiereductie in Europa. Elektrificatie versterkt tegelijk de concurrentiekracht van de Europese industrie en vermindert de afhankelijkheid van geïmporteerde fossiele energie.
FLIE
Bedrijven die aan de slag willen met elektrificatie kunnen terecht bij FLIE (Fieldlab Industrial Electrification), een initiatief van FME, TNO en Platform Zero dat bedrijven helpt om elektrificatiekansen te verkennen, te testen en te versnellen. Via de FLIE-voucherregeling ondersteunen we bedrijven bij het onderzoeken van de technische en economische haalbaarheid van concrete elektrificatieprojecten.