Oproep aan het kabinet: stop de kostenstapeling en geef de industrie investeringszekerheid

Zet de E-envelop vanaf 2027 in

De elektriciteitskosten voor Nederlandse bedrijven lopen steeds verder uit de pas met die in onze buurlanden. Dat verschil raakt mkb-bedrijven tot grootverbruikers. Hierdoor worden verduurzamingsprojecten uitgesteld, verplaatsen investeringen zich naar het buitenland en komen bedrijven stil te liggen. Uit het meest recente onderzoek van RVO blijkt dat slechts 20% van de CO2-reductie voortkwam uit verduurzamingsprojecten. 80% was het gevolg van productiedaling en sluiting of verhuizing van bedrijven. Dat is geen verduurzaming, maar verlies van industriële activiteit.

Wij vragen daarom samen met de Industriecoalitie aan het kabinet om zo snel mogelijk middelen vrij te maken om de elektriciteitskosten al in 2027 te verlagen en het Nederlandse vestigingsklimaat structureel te verbeteren.

Heroverweeg de verruiming van de energiebesparingsplicht

Wij steunen het doel om energie te besparen. Energiebesparing verlaagt de kosten, vermindert de uitstoot en kan bijdragen aan het terugdringen van de druk op het elektriciteitsnet. Bedrijven moeten maatregelen nemen die haalbaar, uitvoerbaar en kosteneffectief zijn.

Het kabinet wil de terugverdientijd voor verplichte energiebesparende maatregelen echter verlengen van vijf naar zeven jaar. De Europese Energie-efficiëntierichtlijn schrijft geen terugverdientermijn van drie, vijf of zeven jaar voor. De verruiming is daarmee een Nederlandse ‘kop’ die ertoe leidt dat het Nederlandse beleid nog verder uit de pas gaat lopen met omringende landen en het speelveld voor Nederlandse bedrijven nog ongelijker al wordt.

FME en andere branches doen daarom een dringend beroep op de minister om de energiebesparingsplicht in lijn te brengen met het buitenland. Verduurzamingsbeleid moet bedrijven helpen meer te investeren, niet hun investeringsruimte verder beperken door verplichtingen te blijven stapelen.

Investeer structureel in kritieke grondstoffen

Naast betaalbare energie vraagt FME om een structurele aanpak om de Nederlandse afhankelijkheid van kritieke grondstoffen snel af te bouwen. Chinese exportbeperkingen op kritieke mineralen, zeldzame aardmetalen en permanente magneten laten zien hoe kwetsbaar Nederland en Europa zijn. Deze grondstoffen zijn onmisbaar voor onder meer de defensie-industrie, digitalisering en de energietransitie.

Nederland heeft een kans om een sterkere positie op te bouwen in Europese grondstoffenketens. Wij vragen het kabinet daarom jaarlijks €100 miljoen beschikbaar te stellen via Invest-NL, Invest International en vanaf 2028 de NII voor projecten die de Nederlandse grondstoffenafhankelijkheid verminderen. Daarbij is nauwe samenwerking met andere Europese landen noodzakelijk.

Industriebeleid vraagt om keuzes

De drie dossiers hangen nauw met elkaar samen. Bedrijven kunnen alleen grootschalig investeren in verduurzaming, elektrificatie en strategische waardeketens als Nederland zorgt voor concurrerende energiekosten, een gelijk Europees speelveld en voldoende investeringsruimte.

De oproep aan het kabinet en de Tweede Kamer is daarom helder: zet de beschikbare middelen voor elektriciteitskosten vanaf 2027 effectief in, voorkom dat nieuwe nationale verplichtingen de investeringsruimte verder beperken en investeer structureel in de strategische grondstoffenpositie van Nederland. Alleen dan houden we productie, banen en kennis in Nederland.